The Vremde Mirror

‘De zoektocht naar tien miljard euro was eenvoudiger dan we dachten’, aldus een opgeluchte minister van Begroting Vincent Van Peteghem. ‘We zijn drie stappen verwijderd van financiële onafhankelijkheid: een gratis webinar volgen, een e-book downloaden en drie andere regeringen overtuigen om hetzelfde te doen.’

‘We staan op een zuchtje van financiële onafhankelijkheid’, aldus Van Peteghem. ‘Ere wie ere toekomt: het was Jan Jambon die tijdens een nachtelijk conclaaf ineens afkwam met een advertentie op YouTube van een beleggingsplatform. We keken elkaar aan en dachten meteen: dit is het. We zijn constant op zoek naar geld, maar we hebben er nooit aan gedacht om ons geld voor ons te laten werken.’

‘Een eerste stap naar financiële vrijheid is het volgen van een webinar’, vertelt Van Peteghem. ‘We zijn er nog niet over uit wanneer we het webinar gaan bekijken, mogelijk deze week nog. We hopen spoedig eensgezindheid in de ministerraad te bereiken over de datum.’

‘Als we het webinar hebben bekeken, krijgen we de unieke kans om binnen de zeven dagen een e-book te downloaden’, vult Van Peteghem aan. ‘De eerste vier hoofdstukken zijn gratis en de rest van het boek geeft ons voor slechts 699 euro tips om financieel op eigen benen te staan door cocktails te drinken in Dubai. Het aanbod is tijdelijk, dus we moeten snel handelen. We hopen nog voor het einde van de week de nodige budgetten te kunnen vrijmaken.’

‘We moeten dan nog maar één stap ondernemen en dat is drie regeringen overtuigen om zich bij hetzelfde platform aan te melden’, glundert Van Peteghem. ‘Ik ken persoonlijk nog wel enkele noodlijdende regeringen, dus dat is het gemakkelijkste deel van de opdracht. Je zou denken dat het te mooi is om waar te zijn. Het wordt alleen maar mooier: zo helpen we andere regeringen ook om zelfbedruipend te worden. Ze moeten alleen zelf nog drie andere regeringen vinden.’

Afgelopen week won de Vlaming Francis Halzen de Nobelprijs voor Fysica. ‘Dit is nog maar het begin’, belooft de Vlaamse regering. ‘Dankzij ons besparingsbeleid zullen wetenschappers zich almaar harder aangemoedigd voelen om te vluchten naar het buitenland en daar hun talent te ontplooien.’

Vlaams minister-president Matthias Diependaele feliciteerde naar aanleiding van de Nobelprijs voor Halzen het Vlaamse wetenschapsbeleid. ‘We mogen hier erg trots op zijn. Dankzij ons beleid creëren we een klimaat waarin wetenschappers worden gestimuleerd om internationale ervaring op te doen. Door onze gerichte investeringen in efficiëntie krijgen wetenschappers de kans om te excelleren in het buitenland en internationale erkenning te oogsten.’

‘Het is een doelbewuste strategie’, weet Diependaele. ‘Zonder besparingen blijven de wetenschappers vastgeroest in hun veilige Vlaamse comfortzone. Nu geven we ze de kans om internationaal door te breken. De eerste resultaten van onze aanpak zijn indrukwekkend. En nog beter: we verwachten dat steeds meer wetenschappers hun internationale potentieel zullen ontdekken zodra ze hier niet langer over de nodige middelen beschikken.’

‘De Nobelprijzen zijn een fijne erkenning voor het werk van de Vlaamse regering. Al hoeven we geen complimenten. Het is onze job om mensen te laten excelleren’, zegt Diependaele, die ook niet te bescheiden wil klinken. ‘Maar inderdaad, wij geloven hard in onze wetenschappers en geven hun alle ondersteuning die ze nodig hebben. We vragen niets hé. Maar een kaartje ter bedanking sturen vanuit het buitenland wordt zeker geapprecieerd.’

De protesten tegen de onderwijsbesparingen lopen volledig uit de hand. Zo heeft een groep rellende doctoraatsstudenten aan hun promotor schriftelijk toestemming gevraagd om een Google Doc aan te maken voor een open brief tegen de besparingen.

‘Het gaat om een doelbewuste en gecoördineerde actie’, benadrukken de veiligheidsdiensten. ‘Meerdere promotoren ontvingen op hetzelfde moment een gelijkaardig verzoek. De bedoeling is om gezamenlijk een open brief op te stellen. We volgen de situatie op de voet, maar het is duidelijk dat de protesten in een nieuwe fase zijn aanbeland.’

Hoe ver willen de doctoraatsstudenten gaan en waar trekken ze de grens? Wij konden een van hen spreken. ‘We zijn niet van plan om zomaar passief toe te kijken. Dat we ons moeten wenden tot deze historisch draconische acties bewijst hoe hoog het ons zit. Dus ja, we sluiten weinig middelen uit om ons doel te bereiken. We moeten natuurlijk opletten dat we in al onze mismoedigheid niet te dwingend overkomen of een voetnoot vergeten. Daarom laten we onze tekst eerst door vier collega’s peerreviewen.’

De doctoraatsstudenten waarschuwen dat ze bereid zijn ver te gaan. Of ze niet alleen zelf de open brief zullen ondertekenen, maar per mail ook andere academici tot ondertekening willen bewegen, durven ze op dit moment niet uit te sluiten. Volgens onze info is de eerste alinea van de brief bijna klaar, maar geraken ze het niet eens of ‘diepe bezorgdheid’ de beste formulering is. Wanneer de open brief klaar zal zijn, is niet bekend. Dat is volgens de veiligheidsdiensten mogelijk slechts een kwestie van maanden.

Het is een escalatie van een al langer lopend conflict. Eerder dreigden rellende professoren er al mee om zelfgeschreven opiniestukken in het openbaar voor te lezen. Collectief overleg wist dat op het laatste nippertje te voorkomen.

Bart De Pauw steekt de hand in eigen boezem. ‘Ik heb veel te snel berouw getoond. Dat moet in de toekomst beter. Voortaan zal ik eerst drie keer nadenken voor ik nog berouw toon.’

‘Jazeker, ik heb een fout gemaakt. Ik ben niet bang dat toe te geven’, aldus een nederige De Pauw. ‘Door in mijn zaalshows mensen voor de bus te gooien die kritiek op me hadden, lijkt het alsof mijn eerder getoond berouw niet oprecht is. Daar wil ik me nu in alle oprechtheid voor excuseren. Ik had drie keer moeten nadenken vooraleer ik berouw toonde.’

‘Toen ik mijn spijt betuigde, stond ik er te weinig bij stil dat dit verwachtingen schept voor mijn gedrag in de toekomst’, erkent De Pauw. ‘Dat is een fout die veel mensen maken en waar ik nu het slachtoffer van ben. Het is nooit maar dan ook nooit de bedoeling geweest om het mezelf moeilijk te maken, oprecht integendeel. Daar heb ik gemeend spijt van. Ik wou dat ik deze verwachtingen kon terugnemen.’

De Pauw belooft te leren uit zijn fouten. ‘Ken je Instagram? Je kunt daar filmpjes posten over van alles en nog wat. En dan krijg je likes van mensen die je grappig vinden omdat je woke stom vindt omdat je vindt dat woke je leven heeft kapotgemaakt. En ken je nieuwssites? Die bestaan uit filmpjes waar veel gedoe over is. Ik heb het potentieel daar veel te lang van ontkend. Sorry daarvoor aan mezelf.’

Een betoging in Sint-Martens-Latem is helemaal ontspoord. Een groep scholieren bekogelde er de politie met flessen Château Pétrus. Hun woede komt voort uit berichten dat de regering mogelijk geld wil halen bij de managementvennootschappen.

‘Wij komen niet op straat om onze eigen belangen te verdedigen, maar die van onze vennootschappen en dus van de maatschappij’, vertelt Victor (9). ‘De rechtszekerheid komt in gevaar. Je moet als jonge entrepreneur kunnen vertrouwen op de regels die je ouders al hun hele leven gebruiken om zo weinig mogelijk belastingen te betalen.’

‘We hebben Victor van kleins af aan geleerd hoe belangrijk een eigen vennootschap is om een gelukkig leven te leiden’, vertelt papa Jean-Luc in een virale post op LinkedIn. ‘Plots komt de basispijler van zijn opvoeding in het vizier van de regering. ‘Papa’, vraagt hij, ‘kan ik nu nog dezelfde toekomst hebben als jullie?’ En dan moet ik eerlijk zijn: papa kan je niet geruststellen zolang de regering mistig blijft over haar plannen. Het is verschrikkelijk om je kind zo gebukt te zien gaan onder vennootschapsverdriet.’

‘Hoe moet ik mijn zakgeld nu krijgen?’ vraagt Alexandre (10) zich af. ‘Mijn vennootschap stuurt maandelijks een factuur op naar mijn vader voor duizend euro zakgeld. Mijn vennootschap keert vervolgens een deel uit aan mij. Is dat nog wel voordelig? Ik kan niet slapen door de onzekerheid.’ Hij steunt de eisen van de actievoerders, maar weigert mee te betogen. ‘Ik heb gehoord dat er met flessen Château Pétrus is gegooid. Het getuigt van weinig respect om zulke goedkope brol naar de politie te smijten.’

De betoging werd ontsierd door een groepje tieners dat met golfballen naar de politie gooide. ‘Het is altijd hetzelfde’, aldus Victor. ‘De nouveaux riches en casseurs uit De Pinte die de boel voor de rest verzieken. Ik snap dat mensen buiten Sint-Martens-Latem denken: wat een marginale troep is dat hier.’

Terwijl de wereld onder de indruk is van de financiële creativiteit van Manchester City, ziet FIFA-voorzitter Gianni Infantino nog tal van verbeterpunten. Daarom nodigt hij het bestuur van City uit voor een inspiratiestage bij de FIFA.

Infantino ontkent dat de FIFA kennis wil uitwisselen. ‘Nee, we willen de toekomst van het voetbal veiligstellen. De intenties bij Manchester City zitten goed. Maar het komt er nog niet altijd uit. Schuldig worden bevonden aan 114 aanklachten is een mooi begin, maar dat wil ook zeggen dat er nog tal van andere opties onbenut zijn gebleven. We willen de club de kans geven om op korte tijd veel bij te leren.’

De Engelse club kan op de FIFA-kantoren volgens Infantino kennismaken met de nieuwste inzichten op het gebied van financiële regelgeving, transparantie en verantwoord bestuur. ‘Op dat vlak heeft de FIFA veel geleerd de afgelopen jaren. Vanuit mijn eigen expertise zie ik bij City nog verbeterpunten. Dat is geen kritiek. City moet het als een compliment zien. Het is de eerste club bij wie het basisniveau hoog genoeg is om aanspraak te maken op een stage bij de FIFA. Hopelijk stimuleert het andere clubs.’

Of er tussen de 114 aanklachten echt niets nieuws zit? Infantino wrijft in zijn haar. ‘Ik denk eerlijk gezegd niet dat er iets tussenzit waar wij niet aan hebben gedacht. Je kunt natuurlijk nooit uitsluiten dat we via de stage informele inzichten opdoen. Al reken ik er niet op. Mocht het toch zo zijn, dan zou het zonde zijn om de expertise van City verloren te laten gaan in de Engelse derde klasse.’

Manchester City zou positief hebben gereageerd op het voorstel. Volgens Infantino zal Erling Haaland de stage bij FIFA lopen. City heeft hem daarvoor alvast een consultancyovereenkomst laten ondertekenen.

Antwerps burgemeester Els van Doesburg heeft de media goed liggen gehad. ‘Ik had ze via een persbericht wijsgemaakt dat de Antwerpse politie overlastplegers zonder aanleiding gaat oppakken. Dat kan natuurlijk niet. Zo zie je maar hoe gemakkelijk media berichten over autoritair gedrag van rechtse politici geloven.’

Volgens Van Doesburg is het nochtans overduidelijk dat een dergelijk beleid niet kan bestaan in een democratische rechtsstaat. ‘Je kunt toch niet zomaar mensen oppakken omdat je denkt dat ze mogelijkerwijs iets gaan doen? Dat is een karikatuur van rechts beleid. Trump haalt zoiets zelfs niet in zijn hoofd. Maar het komt van rechts, dus moet het wel waar zijn. En de journalist, hij noteert.’

‘Ik had om het nog grotesker te maken mijn eigen naam onder het persbericht gezet’, gaat Van Doesburg verder. ‘Een redelijk mens beseft onmiddellijk dat dit nooit kan komen van een Antwerpse burgemeester. Weet je wat het is? Journalisten zijn zo bevooroordeeld tegenover rechts dat ze de meest dwaze persberichten klakkeloos overnemen als ze in hun kraam passen. Ik heb enkele vragen ter verduidelijking gekregen, maar geen enkele inhoudelijke opmerking. Zo hard willen ze me dus beschadigen.’

‘Opgelet, dit is niet de eerste keer dat de pers erop is gebrand om ons in een slecht daglicht te stellen’, aldus Van Doesburg. ‘Eerder schreven er al journalisten dat er lukraak betogers door ons werden opgepakt omdat we beelden hadden verspreid waaruit bleek dat er betogers lukraak werden opgepakt. Ik weet niet of ik hier nog boven kan. Het moet ergens nog geloofwaardig blijven.’

‘Al zijn niet alle media hetzelfde,’ moet Van Doesburg toegeven. ‘Een dagblad uit Singapore kon het persbericht niet geloven, omdat we de overlastplegers zelfs niet betrappen op het verkopen van kauwgom.’

‘Laat werklozen elkaar zelf controleren of ze nog werkloos zijn’, stelt MR-voorzitter Georges-Louis Bouchez voor. ‘Geen extra ambtenaren en werklozen hebben hun dag nuttig te besteden.’

Het voorstel van Bouchez om werklozen elke dag te laten stempelen, kon op heel wat meewarigheid rekenen. Een klein beetje omdat het werklozen als fraudeurs wegzet, een klein beetje veel meer vanwege de vraag wie dat allemaal gaat controleren. De kwaadaardigste nachtmerrie van velen leek bewaarheid te worden: extra ambtenaren.

Bouchez veegt dat scenario nu van tafel. ‘De bureaucratische spookbeelden die worden geschetst, zijn natuurlijk het laatste wat ik wil. Werklozen kunnen elkaar perfect zelf controleren. Ze hebben de hele dag niks anders te doen. Dagelijks controleert een deel van de werklozen tussen 9 en 18 uur elk uur een andere werkloze of hij nog werkloos is. De niet-controlerende werklozen controleren of de controlerende werklozen elke dag hun controles wel hebben uitgevoerd.’

‘Er zullen nog enkele ambtenaren aan te pas komen’, moet Bouchez toegeven. ‘Per twintig werklozen komt er een zelfcontrolecoördinator die de dagelijkse controlerapporten van de twee groepen controlerende werklozen controleert en op basis daarvan uitkeringen intrekt.’

‘Zo krijgen werklozen een gevoel van zin in het leven’, beseft Bouchez. ‘Dat is natuurlijk een nadeel. Ook ben ik niet naïef. Natuurlijk gaan er types zijn die zich proberen te onttrekken aan hun taken door actief naar werk te zoeken. Misbruik van het systeem kun je nooit helemaal voorkomen. Het blijven werklozen.’

Is er een financiële opdoffer voor Manchester City in de maak? De Vlaamse regering gaat haar subsidies voor de club kritisch tegen het licht houden: ‘In tijden van budgettaire krapte moeten we elke uitgave in vraag durven stellen.’

‘De subsidies voor Manchester City zijn nooit onderwerp van debat geweest’, erkent Minister-President Matthias Diependaele. ‘In tijden van budgettaire krapte moeten we echter kritisch kijken naar elke uitgave. Zelfs naar onze subsidies voor Manchester City. En ook al gaat het op jaarbasis maar over een bedrag dat overeenkomt met het maandsalaris van hun beste spits.’

‘Manchester City heeft veel geld, dus leek het ons gewenst de club extra te steunen’, aldus Diependaele. ‘Alleen blijkt City nu minder geld te hebben dan we dachten. Daarnaast lazen we dat City haar sociaal-maatschappelijke meerwaarde benadrukt in verschillende persverklaringen. Dat is allemaal nieuwe informatie die onze subsidieverlening kan beïnvloeden.’

‘Uit onze info blijkt dat City jaarlijks via subsidies en giften en een klein beetje eigen middelen enkele miljoenen euro’s geeft aan sociaal-culturele werking, inclusieve sport en liefdadigheid’, gaat Diependaele verder. ‘We gaan City duidelijk vragen wat ze met onze subsidies doen. Het is natuurlijk niet de bedoeling dat Vlaams geld wordt gebruikt om de armoede in Manchester op te lossen.’

In een kort statement zegt Manchester City erop te rekenen dat de Vlaamse regering haar engagementen blijft nakomen. ‘Maar dat zal wel. We zijn geen culturele instelling. Helaas ook geen fietsbrug of luchthaven.’

Play beseft dat ‘De Slimste Mens’ mee moet evolueren met haar tijd. Daarom bevat de quiz dit seizoen geen kennisvragen, maar louter opinievragen.

‘De Slimste Mens’ krijgt een grondige make-over’, vertellen de makers. ‘De quiz was te hard gefocust op kennis en te weinig op meningen. Daardoor waren veel BV’s bij voorbaat ongeschikt om mee te doen aan ‘De Slimste Mens’. We hebben echt alle BV’s aangesproken die we konden aanspreken. We moesten zelfs in de poel van influencers vissen.’

‘Dat kan onmogelijk de bedoeling zijn en daarom democratiseren we de quiz’, aldus de makers. ‘Het is moeilijk te weten wat de hoofdstad van Cambodja is. Maar wat is naar jouw opinie de hoofdstad van Cambodja? Dat is een vraag die voor de meesten wel haalbaar is. Uit de cafétests blijkt alvast dat de kandidaten daar heel uiteenlopende meningen over hebben.’

De makers kijken vooral uit naar de snellemeningenronde. ‘Dan moeten de kandidaten aan de hand van een bordje met ‘ja’ en ‘nee’ over verduiveld complexe wereldproblematieken hun mening geven. Aartsmoeilijk hoor.’ De hele conceptwijziging betekent ook een andere rol voor de jury. ‘De winnaar van ‘De Slimste Mens’ is de kandidaat die het langst aan het woord is geweest en de meest dwaze meningen verkondigt zonder ooit van mening te veranderen.’

Roger Housen juicht de hervorming toe. ‘Dat ik ‘De Slimste Mens’ vorig jaar niet heb gewonnen, lag aan het ouderwetse concept. Je kunt onmogelijk van een mens verwachten dat hij over alles iets weet. Als ik naar mezelf kijk: mijn agenda laat het ook niet toe om me in alle onderwerpen te verdiepen. Nu krijgen mensen als ik ook de kans om weken aan een stuk op televisie te komen.’

De jury bestaat dit seizoen uit Stijn Baert.